Marinus over het maken van een romeinse furca.
Om mijn uitrusting als Romeinse soldaat op veldtocht compleet te maken, had ik een furca nodig om mijn spullen tijdens een mars te dragen. Omdat je die niet kant-en-klaar kunt kopen, moest ik er zelf een maken. Toen ik zag dat Celtic WebMerchant ook geschikte houten schachten verkocht, heb ik die meteen besteld en ben ik aan de slag gegaan met mijn eigen versie van een Romeinse furca. In deze blog laat ik stap voor stap zien hoe ik deze houten stokken heb omgevormd tot een functioneel stuk Romeinse marsuitrusting.
Benodigde materialen en gereedschap
Je hebt een stok van 1,4 meter en een stok van 60 cm nodig. Die kun je maken uit twee stokken van 1,4 meter of uit één stok van 2 meter. Daarnaast heb je nodig: een houtrasp, houtvijl, schuurpapier, houtzaag en beitel. Ook heb je 2,5 tot 3 meter dik leren veter nodig van 3 mm tot 5 mm dikte.
De eerste stap is om met rasp en vijl de groene laag (beschermende coating) van de punt van de lange centrale stok te verwijderen. Terwijl je daarmee bezig bent, kun je de punt ook iets aanscherpen zodat je de furca makkelijker in de grond kunt steken.
Als je twee stokken van 1,4 meter gebruikt, heb je daarna twee stokken. Gebruik je één stok van 2 meter, dan heb je uiteraard maar één stok.
Zaag vervolgens een stok van 60 cm af van de tweede 1,4 meter stok of van de 2 meter stok. Als je twee stokken van 1,4 meter gebruikt, zaag dan de 60 cm af van het uiteinde met de afgeronde kant, nadat je die eerst hebt afgezaagd.
Als je twee stokken van 1,4 meter gebruikt, houd je daarna een reststuk over dat je bijvoorbeeld als wandelstok kunt gebruiken. Gebruik je één stok van 2 meter, dan heb je precies de twee benodigde stokken.
Markeer vervolgens op de lange stok 10 cm vanaf het uiteinde en op de korte stok het midden. Maak de markering ongeveer 2 cm breed. Teken daarna een kruis tussen de twee markeringen.
Maak vervolgens inkepingen in de lange stok. Zaag eerst een kruisvorm in met een dunnere zaag dan ik gebruikte (bij voorkeur), en hak daarna met een beitel alleen de twee driehoeken aan de zijkanten weg.
Maak op dezelfde manier inkepingen in de korte stok, maar verwijder minder hout uit het midden zodat de inkepingen minder diep zijn. Zorg ervoor dat de korte stok zeer strak in de lange stok past, zodat hij niet verticaal kan bewegen. Het is geen probleem als de uiteinden wat wiebelen; dat wordt later opgelost met de leren veter.
Bind daarna de twee stokken aan elkaar met een vierkante sjorring ( https://www.netknots.com/rope_knots/square-lashing) en de 2,5–3 meter lange leren veter. Maak eerst een beginknoop onder het kruispunt en volg daarna de stappen van de vierkante sjorring: wikkel de veter meerdere keren strak om het kruis en maak vervolgens een eindknoop. Het allerbelangrijkste tijdens dit proces is dat je de leren veter zo strak mogelijk aantrekt. Hoe strakker de knoop, hoe steviger de constructie. Vind je de knoop niet strak genoeg, maak hem dan los en probeer het opnieuw.
Wanneer je klaar bent, heb je een Romeinse furca, of in ieder geval de versie die moderne re-enactors zien als een Romeinse furca. De oorspronkelijke Romeinse furca was waarschijnlijk vaker een Y-vormige tak uit een boom, wat sneller te maken is dan deze kruisvormige versie. Het voordeel van deze kruisvorm is dat je je spullen makkelijker kunt balanceren. Door alles aan de dwarsstok te binden, voorkom je dat je uitrusting tijdens het lopen heen en weer zwaait. Je hangt je spullen aan de centrale stok en de dwarsstok voorkomt dat ze naar beneden schuiven. Je kunt ze bovendien vastbinden aan de dwarsstok zodat ze niet zijwaarts bewegen.
Je kunt bijvoorbeeld het korte handvat van een tas over de centrale stok hangen en de lange schouderriem om de dwarsstok binden. Ook kun je een dolabra ( https://www.celticwebmerchant.com/products/romeinse-dolabra-1) aan de furca bevestigen. Hiervoor heb je nog drie extra leren veters nodig: twee van 50 cm en één van 2 meter.
Bij het dragen van de furca pak je hem met beide handen vast en leg je hem in een lichte hoek op je schouder. Dit zorgt voor een comfortabele gewichtsverdeling en voorkomt dat je uitrusting tijdens het marcheren verschuift. Na het testen merkte ik al snel hoe praktisch dit ontwerp is. Het maakt mijn Romeinse marsuitrusting niet alleen visueel compleet, maar maakt het dragen van mijn uitrusting ook een stuk eenvoudiger. Dat ik hem zelf heb gemaakt, geeft bovendien een extra laag authenticiteit aan mijn uitbeelding. Ik zou het anderen dan ook zeker aanraden om er zelf een te bouwen op deze manier.
