Aanpassen & onderhoud schoeisel

Aanpassen & onderhoud schoeisel Goede historische schoenen hoeven niet op maat gemaakt te worden of duur te zijn! Al zijn moderne schoenmaten altijd gestandaardiseerd, ze zijn zodanig samengesteld dat voor vrijwel elke voetmaat een passende standaard schoenmaat mogelijk is.

Wie de schoen past...

Als we praten over historische schoenen is het belangrijk in het achterhoofd te houden dat in de middeleeuwen een paar schoenen ongeveer 600 euro kostte. In de meeste gevallen werden schoenen dus hergebruikt en vrijwel niemand droeg schoenen die perfect pasten. Vaak werden schoenen aangepast door schoentongen of hielen verder te verbreden. Hierdoor paste schoenen de drager ongeveer. Dit werd overigens om kosten te besparen ook met bijvoorbeeld kousen gedaan. Voor de gemiddelde persoon moeten schoenen een hoge kostenpost zijn geweest, zeker als we kijken naar de afstanden die destijds te voet werden afgelegd.

1, shoes as they are delivered
Veel schoenen (maar zeker niet alle) werden voorzien van schoennagels, die de gebruiksduur aanzienlijk verlengden. Bij het gebruik van schoennagels adviseren we wanneer de schoen wat ouder wordt een binnenzool te gebruiken. Ook met nagels slijten schoenzolen slijten in de loop van de tijd waardoor na een paar jaren de nagels doordrukken in de zool. In middeleeuwse steden, waar straten vaak verre van schoon waren, werden trippen gedragen om de kostbare schoenen te beschermen tegen viezigheid. Ook trippen zorgden ervoor dat schoenen minder snel sleten. In de klassieke periode was hier minder vraag naar, omdat er een rioleringssysteem was en er stoepen gebruikt werden.
Onze schoenen zijn met de naaimachine gestikt, maar gebaseerd op historische patronen. Dergelijke evenredige stiksels werden historisch gezien alleen bij de duurdere schoenen gebruikt, ook dit verlengt de gebruiksduur aanzienlijk en het voorkomt gaten. Onze schoenen zijn overigens net zo makkelijk te herstellen of aan te passen als historische schoenen, de meeste moderne mensen zijn alleen niet gewend om half kapotte schoenen te repareren en nog te dragen.

Historische en moderne historische schoenen
2, schoenen na twee jaar gebruik

Het grootste deel van onze schoenen is zo gemaakt, dat ze ongeveer dezelfde ontberingen kunnen doorstaan als historische schoenen. Ze zijn dus geschikt voor intensief gebruik. De zolen zijn gemaakt van gehard leer en het is mogelijk schoennagels in de zolen te slaan. De zolen zijn iets dikker gemaakt dan oorspronkelijk voor een langere gebruiksduur, maar het is belangrijk rekening te houden dat teruggevonden historische schoenen altijd een zool hebben die langere tijd gebruikt is. Houd er altijd rekening mee dat moderne schoenen veel meer steun aan de enkel geven dan historische modellen, we tellen hierbij ten slotte eeuwen ontwikkeling van schoeisel terug.

Schoenen werden op veel verschillende manieren afgewerkt, ze hadden verschillende kleuren en waren soms zelfs voorzien van gouden versieringen zoals bij het Hallstattgraf in Hochdorf. U kunt onze schoenen zelf op verschillende manieren uitbouwen, op deze pagina vindt u hiervoor enkele tips.

Verven

3,Schoenen met natuurlijke olie
donkerder geverfd

De meeste van onze schoenen worden in bruin geverfd leer geleverd. Deze schoenen kunnen gemakkelijk worden geverfd (of beschilderd) met leerverf of gekleurde schoenpoets. Leerverf is permanenter dan schoenpoets, maar beide moeten regelmatig worden onderhouden en bijgewerkt. Meestal waren gekleurde schoenen natuurlijk alleen betaalbaar voor de hogere klassen.


Decoreren

Zoals al eerder vermeld werden sommige schoenen voorzien van gouden of zilveren decoraties. Dit was uiteraard alleen maar betaalbaar voor de allerrijksten in de samenleving. Lagere klassen kunnen hun schoenen decoreren met gekleurde stiksels rond de randen van de schoen. Ook kunnen schoenen net als leren tassen worden bedrukt of gegraveerd (wat overigens zelden is terugvonden). De meeste schoenen die zijn teruggevonden vertonen geen sporen van decoratie.

Onderhoud

4, randen kunnen eenvoudig
worden versierd.

Het is net als bij alle leren producten belangrijk de schoenen na gebruik te laten drogen. Daarnaast raden we aan schoenen regelmatig te onderhouden met bijenwas leerverzorger en te reinigen met leerreiniger.

Insmeren met was of balsem

Net als huid verzorgt leer zichzelf. Dit doet het door middel van vetten. Was of balsem werkt mee aan dit natuurlijke proces. De was trekt diep door tot in de poriën, geeft het leer een diepe glans en herstelt het, waardoor het leer langer goed blijft. Was zorgt ervoor dat leer waterdicht blijft. Het is belangrijk om het proces van waxen of balsemen regelmatig te herhalen.

Over het algemeen is het beste om leer eens per half jaar te onderhouden. Teveel onderhoud maakt het leer dunner en dardoor zwakker. Omdat was en balsem in de poriën blijven zitten, zal het een tijd duren voordat het leer onvoldoende vet is. Bij schoenen kan het echter nodig zijn om ze vaker te behandelen, omdat ze sneller vuil worden.

Daarnaast kunnen de schoenen eenvoudig donkerder worden gemaakt door ze in te smeren met olijfolie (of andere oliën en vetten) en dit in de schoen te laten intrekken. Oneffenheden in het leer kunnen worden rechtgetrokken en intussen verzorgt de olie het leer.